جمعه ۲۳ آذر ۱۳۹۷ - ۱۴ دسامبر ۲۰۱۸

ریشه‌های طبقاتی بحران کنونی در ایران

۱۰ آذر ۱۳۹۷

بحث و گفتگو با دکتر فریبرز رئیس دانا                                                                                                                         

در تالار تلگرامی حمایت از زندانیان سیاسی و عقیدتی

این گفتگو در تاریخ 9 آذرماه 1397 برابر با 30 نوامبر 2018 انجام شده است

تالار تلگرامی حمایت از زندانیان سیاسی و عقیدتی

https://t.me/joinchat/CPd7yD6Wyge05cWD7X-r0w

پرسش‌های شرکت کنندگان در گفتگو:

- با درود خدمت آقای رئیس دانا. شما در نشست جامعه و دستمزد دانشگاه تهران حداقل حقوق مطلوب را یک ملیون و نیم فرمودید. در حالی که خط فقر 3 و نیم میلیون تومان بود. به عنوان یک پژوهشگر اقتصادی بفرمایید رقم مطلوب در شرایط امروز چه رقمی است؟

- لطفا در مورد ریشه‌های طبقاتی بحران اقتصادی کنونی بیشتر توضیح دهید - چرا سیاست‌های نئولیبرالیستی رژیم به تحریم‌های اقتصادی مربوط است؟

- بدل مقابله با شرایطی که عنوان کردید، برای ثبات اقتصاد و رشد آن با تکیه بر عدالت اجتماعی چیست؟

- آقاى دكتر رئيس دانا درود بر شما. شعار عدالت اجتماعى و تقسيم عادلانه ثروت از خواسته‌هاى اصلى زحمتكشان ايران است. سوال من اين است كه در فرداى گذار از حمهورى اسلامى چه راهكارها  و چه استراتژى‌ای براى بازسازى اقتصاد ايران و همزمان حمايت از منافع كارگران بايد در پيش گرفت؟

- اصلا چرا نئولیبرالیسم حاکم با نئولیبرالیسم جهانی تضاد منافع پیدا کرده و روبروی هم صف کشیده‌اند؟

‌- ساختار اقتصاد ایران را امروز شما چگونه تحلیل و معرفی می‌کنید؟

- درود بر دکتر رئیس دانای عزیز، من یک سوال حاشیه‌ای داشتم: وقتی صحبت از طبقه و طبقات و طبقاتی و ریشه‌های طبقاتی و امثالهم می‌شود، بعضی‌ها چنین شایع می‌کنند که چپ‌ها قصد برقراری دیکتاتوری پرولتاریا دارند، لطفا بفرمایید که آیا چنین برداشتی صحیح است یا خیر؟

- کدام بخش از نظام سرمایه‌داری در ایران دست بالا را دارد و در مقابل واردات بی‌رویه، قاچاق کالا و مافیای حاکم، آیا کارگران با سرمایه‌داران صنایع پایین دستی دارای منافع مشترک هستند؟

- لطفا جناح‌بندی‌های اقتصادی موجود در ایران را بیشتر توضیح دهید. خطوط تمایز آنها از یکدبگر کدام است.

- عامل تمامی بحران‌های اقتصادی - اجتماعی را سیاست‌های نئولیبرالی دولت کنونی و دولت‌های قبلی می‌شناسیم. سازمان خصوصی‌سازی، بعنوان متولی "اختصاصی‌سازی" یا خصولتی‌سازی"ها فی‌الواقع دایره‌ای دولتی‌ست. باتوجه به اینکه دولت عامل این معضلات است، شعار "دولتی شدن" - خصوصا از خواسته‌های کارگران هفت تپه و... - را چگونه می‌توان توضیح داد؟

- چه در اقتصاد و چه در عرصه سیاسی و نظری، اصولا بورژوازی ملی در ایران حضور دارد؟ ولو کمرنگ؟

- اصلی‌ترین نقص در مبارزه اجتماعی در ایران بر کدام محور تکیه کرده است که با وجود چنین زندگی جهنمی‌ای، مردم ایران نمی‌توانند دولت و حاکمیت را مجبور به تغییر مسیر در سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کنند؟

- درود استاد

شما در جلسه قبلی نگران بودید که اگر تحولی در ایران صورت پذیرد دست راستی‌ها دست بالا را خواهند داشت. باتوجه به جنبش اخیر کارگران و معلمان… آیا همچنان بر نظر خود استوار هستید؟

- شما پیشتر گفته بودید که توجیه پایین نگه داشتن حقوق به بهانه‌ی تورم یک بحث انحرافی و غلط در اقتصاد است. اما ظاهرا در این صحبت‌تان فرمودید با ضرب حقوقی که کارگران مطالبه می‌کنند در تعداد کارگران، درآمد کشور برای دادن حقوق‌ها کافی نخواهد بود.

به عنوان یک اقتصاددان بفرمایید در وضعیت رکود تورمی افزایش حقوق چه تاثیری روی تورم خواهد داشت؟

- استفاده از صنعت و تكنولوژى مدرن و همكارى و تجارت با دنيا براى پيشرفت اقتصادى ايران در آينده ضرورى است  و اجتناب‌ناپذير است. طبقه كارگر ايران هنوز نه در حوزه صنفى و نه در حوزه سياسى متشكل نيست كه از منافع خود و زحمتكشان ايران تمام و كمال دفاع كند. سوال من اين است كه با چه سياست و راهكارى مي‌توان سياست‌هاى نئوليبراليستى را مهار كرد و راه را براى پيشرفت به سوى عدالت اجتماعى و تقسيم عادلانه ثروت هموار كرد؟

- علت عدم اعتراض‌های گسترده از سوی مردم برای مخالفت با سیاست‌های رژیم که فقر گسترده را به آنها تحمیل کرده چیست؟ رمز بقای شرایط موجود را چه می‌بینید؟

- فکر می‌کنید کدام نیرو، چه داخلی و چه خارجی در حد آلترناتیو مطرح هستند؟

- درود رفیق فریبرز

باتوجه به نبود ‌زادی اندیشه‌های لیبرالیستی و آزادی‌های سیاسی و... آیا وجود برخی مشخصات پراکنده اقتصاد باز را در یک نظام اقتصادی می‌توان  لیبرالیستی دانست؟

- آیا عدم تشکیل جبهه متحد چپ در ایران را می‌شود به حساب یک کارت برنده در دست لیبرالیسم جهانی دانست؟

- رفیق فریبرز عزیز با عرض درود و خسته نباشی

رفیق عزیز به نظرتان ایران دچار یک رکود درون‌زا هست یا خیر؟

اگر بله به نظرتان چه راهکاری برای خروج از این رکود درون‌زا وجود دارد؟

آیا دولت توان مقابله با این بحران اقتصادی را دارد یا خیر؟

اگر بله ،چگونه؟

اگر خیر چرا توان مقابله با آن را ندارد؟

- آیا برای سرنگونی نظام بهتر نیست مخالفان داخلی و خارجی با «مردم» اتحاد کنند و بعد ار رفتن جمهوری اسلامی فرصت برای عرضه ایده‌ها و نظرها و تشکیل دولت موقت تا انتخاب مناسب صبر کرد؟

- بگویید در تولید سرمایه که فرد به هیچ عنوان از شاخص‌های ابزار اشتراکی استفاده نکرده تکلیف چیست؟

- رفیق فریبرز خسته نباشید

فرانسیس_فوکویاما نویسنده‌ای که به خاطر کتاب «پایان تاریخ» که لیبرال‌دموکراسی غربی را «شکل نهایی دولت انسانی» دانسته بود مشهور شد، طی مصاحبه‌ای که با newsstatesman انجام داده (۱۷ اکتبر ۲۰۱۸) گفته است:

«مارکس مسائلی را نشان داده بود که درست بودند»، «سوسیالیسم باید بازگردد.»

لطفا در این مورد نظرتان را بیان کنید. سپاس

- سوال دوم: فرض را بر این بگذارید که یک دکتر داروساز یک دارو تولید می‌کند برای جامعه، چطور سهم ایشان را برآورد می‌کنید؟

- فکر کنید من صاحب یک استارت آپ هستم که هیچکس جز تفکر من باعث انباشت سرمایه نشده. نه استثمار کارگری، نه پشتوانه اقصادی و نه هیچ چیز دیگر. حال تکلیف ثروت من در اقتصاد چپ چرا باید اشتراکی باشد؟ این که می‌شود نقض آزادی.

- فوکو یاما اگر اقتصاد بلد بود این حرف را نمی‌زد، این نشان می‌دهد او نمی‌داند کنش هدفمند انسان کلید زندگی اقتصادی است و بازگشت سوسیالیسم یعنی پایان انسان.

- در شرایط بعد از عبور از حکومت توتالیتری، کشوری با مردمی به جای می‌ماند که تمامی زیربناهای اقتصادی‌اش، محیط زیست و... تقریبا نابود شده است. ما مانده‌ایم و یک عالم بدهکاری سنگین بر دوش حاکمیت وقت. اگر آن موقع شرایط نسبتا دموکراتیکی حاکم باشد، کدام گزینه زیر در الویت خواهد بود؟

1- عدالت اجتماعی

2- سازندگی کشور و اقتصاد آن

آیا این دوگزینه تعارضی با یکدیگر دارند؟

- بودجه سال ۹۸ را با تولید یک میلیون بشکه و اینکه دولت گفته ۲۰ درصد حقوق کارمندان را زیاد می‌کند و با تورم ۶۰ درصدی در اقلام مصرفی می‌تواند این تداوم گسترش اعتراصات و اعتصابات بیشتر در سال ۹۸ باشد و در ضمن برای آزادی بخشی نباید از نهادهای حقوق بشری کمک خواست تا به سرنوشت شاهرخ زمانی نیفتد. با سپاس

- با درود به جناب دکتر فریبرز  رئیس دانای نازنین

دکتر جان با دوستان چپ حاضر هم‌نظر هستید که به زور می‌خواهند جمهوری اسلامی را به لیبرالیسم بچسبانند؟

ایکاش یک نگاهی به اصول لیبرالیسم که اومانیسم و آزادی فرد و ضدتمرکز و آزادی اقتصادی ووو هست بیندازیم که  جمهوری اسلامی را با یک خروار  سریش به لیبرالیسم نمی‌چسبد.

- رفیق فریبرز

باتوجه به گذشته سوسیالیزم در کشورهای بلوک شرق خصوصا شوروی سابق که منجر به فروپاشی آنان شد، آیا در ایران مهیا شدن سوسیالیزم امکان‌پذیر هست؟ ایراد آنان کجا بود و در ایران چه باید کرد؟

سپاس از شما خسته نباشید

- رفیق فریبرز عزیز علت شکست و فروپاشی سوسیالیزم در گذشته یا کشورهایی که در عصر حاضر ادعای سوسیالیستی دارند و به سمت فقر و دیکتاتوری رفتند چه در گذشته چه در حال چه بوده؟

- فوکویاما  گفت فقط  در توزیع عادلانه کالا عدالت اجتماعی بیشتر بشود نه در مالکیت ابزار تولید.

- سلام. تحلیل استاد از ساختار ایران در شرایط فعلی چیست؟

- برای تحلیل از شرایط موجود منابع مطالعاتی معرفی بفرمایید.

- در ۱۰ ماه گذشته ۳۰ میلیارد دلار و ۴۰۰ میلیون تومان در شبکه بانکی گم شده/ ایرنا

- سوسیالیسم در چه زمانی نمود عینی پیدا می‌کند؟

آیا با وجود نئولیبرالیسم جهانی امکان تشکیل کشور سوسیالیستی وجود دارد؟ آیا نئو کان‌ها برقراری دیوار آهنین را به سوسیالیست‌ها تحمیل نمی‌کنند؟

- ویتنام که فرمودید، سوسیالیسم‌اش به کجا انجامید؟ چرا؟

- استاد راه گذار از این نظام به چه شکلی می‌باشد

- استاد من اعتقاد دارم که این حاکمیت با امریکا هیچ دشمنی ندارد، فقط سر تقسیم غنایم منطقه‌ای

- استاد عزیز در حال حاضر که در دانشگاه تدریس نمی‌کنید و فهم اقتصاد برای امثال من مشکل است، تصمیم ندارید کلاس‌های آموزشی برای علاقمندان بگذارید تا اطلاعات ما به روز شود؟ با سپاس

- در مورد وضعیت نیکاراگوئه توضیح دهید چرا چنین شد؟ درست اجرا نکردن سوسیالیزم بوده یا چیز دیگر؟

 

بخش: 

افزودن دیدگاه جدید