کارگری

بحران اقتصادی جهانی متاثر از وضعیت کرونا، نه به دلیل واگیردار بودن و نه از جهت طولانی بودن دوره‌ی نهفتگی- این دو شاخصه‌ی پزشکی کرونا که مدام بر آن‌ها تاکید می‌شود- بلکه به این دلیل که ساختار اجتماعی-اقتصادی جهان، نه حول محور «انسان» که حول محور سود ساخته شده است، توانست تمام ساختار موصوف را زمین‌گیر کند. اقتصاد تمام جهان با بحران‌های کم سابقه مواجه شد.

وقتی کە تودە زحمتکش را از تامین اجتماعی و حقوق بیکاری محروم و گرسنگی را بە آنها و خانوادە های شان تحمیل کنند، زمانی کە دستمزد کارگران آنقدر کم باشد کە کفاف هزینە زندگی یک هفتە از ماە آنها را ندهد، وقتی کە کارگر را بە زور از حق تشکل و سندیکا محروم و تشکل های حکومتی را بر آنها تحمیل کنند، وقتی کە قوانین حمایتی را بە بهانە های واهی از میان بر می دارند و روابط بردە دارانە را به جای آن حاکم می کنند، نباید انتظار داشت کە آنها شورش و انقلاب نکنند.

شوراهای اسلامی کار نه تنها هیچ سازگاری با استانداردهای شناخته شده بین‌المللی مربوط به حقوق کار در زمینه فعالیت‌های سندیکایی ندارند، بلکه نقش اصلی آن‌ ها هم چیزی جز اعمال کنترل و مراقبت دولتی بر روابط و مناسبات حاکم بر محیط کار نیست. 

در واقع تحقیق بارنت و کاونا نشان می دهد که تا سال 1991 بیش از نیمی از صادرات و واردات ماهی تون ناشی از نقل و انتقالات درونی یک کمپانی از این مجموعه بود. اما چنان که صنعت تولید ماهی در ساموا نشان می دهد تولید تحت نظارت دولت ایالات متحده لزوماً به معنی دستمزد عادلانه برای شهروندان آمریکایی نیست. مقررات در محدوده های زیر کنترل دولت فدرال اما آنقدر سوراخ دارد که دست های صاحبان سرمایه را برای منافع سیاسی و اقتصادی هرچه گسترده تر آنها باز می گذارد.

امکان مهاجرت و استقرار در جای دیگری به عنوان مهاجر عامل دیگری در تغییر مناسبات کار بوده است که مایل ام بر آن مکث کنم. با گسترش اقتصاد بازار در اروپا، و خاصه پس از 1500 بعد از میلاد مهاجرت و جابجائی افزایش فوق العاده ای یافت. انقلاب صنعتی و حمل و نقل با کشتی های بخار و قطار از سال 1850 به بعد تنها بیان سرعت گیری روندی اند، که از بسیار پیشتر جریان داشت. مهاجرت به ماوراء دریاها نقش و سهم مهمی در این روند داشت، اما مهاجرت به شهرها روندی به مراتب پراهمیت تر بود.

اعتراضات و اعتصابات کارگران زحمتکش شهرداری ها در شهرهای مختلف علیە ستم گری صاحبان شرکت های پیمانکار و مقامات دولتی پشتیبان آنها کە علاوە بر پایمال سازی بدیهی ترین حق و حقوق کارگران شهرداری ها دستمزدهای ناچیزشان را هم بدون اعتصاب و اعتراض بە آنها نمی دهند، در این هفتە نیز ادامە یافت. مهمترین خواستە های عمومی کارگران شهرداری ها در حال حاضر پرداخت منظم و مستمر دستمزدها، افزایش دستمزد، دراختیار گذاردن وسایل ایمنی و بهداشتی، استخدام رسمی بجای پیمانی و بهرە مند شدن از سایر مزایای قانونی است.

راە حل پذیرش دمکراسی و آزادی و برابری و عدالت برای مردم، آزادی زندانیان سیاسی و اجتماعی، برداشتن سانسور، تغییر قانون اساسی، آزادی احزاب و سندیکاهای کارگری و برچیدن بساط همە نهادهای دینی حکومتی، از ولایت فقیە و شورای نگهبان گرفتە تا مجلس ارتجاعی خبرگان رهبری، پذیرش حق انتخاب کردن و انتخاب شدن در همە نهادهای قانون گزاری و اجرایی صرف نظر از جنس، عقیدە و تعلقات اتنیکی، پذیرش بی قید و شرط حق انتخاب، عقیدە، مسلک، حجاب و سایر حقوق مندرج در اعلامیە ی جهانی حقوق بشر است.

راه حل فساد در هفت‌تپه، و سایر بخش‌های بحران زده‌ی صنعت، در مطالبه‌ای است که کارگران هفت‌تپه یک ماه با آن اعتصاب کردند: دخالت مستقیم تشکل‌های مستقل کارگری، در روند مدیریت صنایع.

طبق قوانین جمهوری اسلامی، خانه‎ کارگر حتی جزو تشکل‌های رسمی که در قانون کار پیشبینی شده اند به حساب نمی آید. این تشکل فاقد شرایط مقاوله ‌نامه ‌های سازمان بین المللی کار است. در این وضعیت چگونه می توان این تشکل دولتی و ایدئولوژیک را تشکل کارگری دانست؟ بویژه اینکه ساختار و ماهیت آن اصلا دموکراتیک نیست و در آن گردش رهبری وجود ندارد. در صورتی که در سندیکا و اتحادیه کارگری ساختارهای دموکراتیک وجود دارد و چرخش رهبری در آن جزو اصول اصلی و بدیهی به شمار می آید.

از همان آغاز استقرار صنایع مربوط به ماهی تون دولت ساموای آمریکا (ASG) به عنوان واسطه بین سرمایه گذاران این صنعت و مسئولان فدرال در واشنگتن برای دریافت تخفیف های مالیاتی و لغو تعرفه های بازرگانی کار کرده است، تا بلکه بتواند کارخانجات مربوطه را در این جزایر حفظ کند. برای این منظور این صنایع از پرداخت مالیات های محلی هم معافیت می گیرند که مجموعا تا 44% از درآمد این شرکت ها را افزایش می دهد.

در ارتباط با جوامع غربی می توان به لغو برده داری، قوانین حمایتی از کارگران مزدبگیر - به ویژه از زنان و کودکان – به قانون حق تحصیل، حق تشکل و اجتماعات، به شمول اتحادیه ها، حق اعتصاب و غیره اشاره کرد. کشورهائی که این حقوق را به بهترین وجه در حوالی 1900 سامان دادند، امروزه جزء ثروتمندترین هایند. در این کشورها در کنار اتحادیه های کارگری، بسیاری دیگر از اشکال سازمان یابی هم چون صندوق های بیمۀ مشترک و تعاونی ها شکوفا شده اند.

با وجود گذشت دو ماە از سال هنوز حقوق بازنشستگی بازنشستگان تامین اجتماعی افزایش پیدا نکردە است و آنها هم چنان در بلاتکلیفی بە سر می برند. مطابق قوانین موجود حقوق بازنشستگان تامین اجتماعی بایستی حداقل ٢١ درصد افزایش دادە می شد و از فروردین بە بعد پرداخت می شد. ظاهرا دولت با تعلل در پرداخت افزایش ٢١ درصدی دست پخت شورای عالی کار بە بازنشستگان کە بە این مقدار افزایش اعتراض دارند و آنرا ناکافی می دانند، قصد دارد بازنشستگان را تنبیە نماید. به همین دلیل افزایش ٢١ درصدی را منوط بە تصویب آن در هئیت وزیران نمودە است.

ما سال‌هاست به بالا و پایین شدن‌های قیمت پراید خو گرفته‌ایم. اما افزایش قیمت اخیر، یک رکورد در نوع خودش محسوب می‌شد. تا جایی که وزیر صمت هم از کار برکنار شد. به نظر می‌رسد این اگر نه اولین، اما مهم‌ترین نشانه‌ی اقتصاد پساکرونایی است. ایران در آستانه‌ی یک فروپاشی تمام عیار اقتصادی زیر سایه‌ی ماجراجویی حاکمان در داخل و زیاده‌خواهی آمریکا از خارج است.

٤٠ سال است کە با وجود شوراهای اسلامی حکومتی دستمزد و قدرت خرید کارگران همە سالە سیر نزولی داشتە است و با این وجود نمایندگان فرمایشی در شورای عالی کار هیچ گاه علیە افزایش ندادن واقعی دستمزد، اقدامی نکردەاند. هر اقدامی کە قبل از این برای افزایش دستمزد صورت گرفتە توسط تشکل های مستقل بودە اند. این اولین بار است کە نمایندگان فرمایشی بە دلایلی کە ذکر شد بە ناچار بە مصلحت خود ندیدند کە مصوبە مزدی را امضا کنند. در واقع نگرانی اصلی آنها بیشتر از رشد مبارزات فزایندە جنبش کارگری و بە مخاطرە افتادن موقعیت خودشان و حکومت است.

تشکل کارگری می بایست حق داشتە باشد بطور آزادانە فعالیت نماید و دولت ها و کارفرمایان مجاز نیستند از فعالیت سندیکاها ممانعت کنند. کارکرد اتحادیه یا سندیکا ماهیتا دموکراتیک است. یعنی اینکه همه اعضا در این تشکل ها دارای حق رای برابرند و رهبران، مسئولین و برنامه های سندیکا آزادانه و با رای اعضا انتخاب و تصویب می شوند. تشکل مستقل کارگری، بازوی قدرتمند و حمایتی کارگران در دفاع از حقوق شان است.

دولت فدرال ایالات متحده صنعت تولید تون را برای توسعه اقتصادی ساموای آمریکا در سال های رکود اقتصادی بعد از جنگ دوم با استاندارد های ویژه کارگری، تخفیف های مالیاتی، و مشوق های تخفیف در هزینه ترابری و بیمه پیش می برد. به روایت جان کاونا و رابرت بارنت، کشورهای فقیر، با کارگران غیرمتشکل بهترین جذب کننده برای توسعه مناطق صنعتی و سرمایه گذاری وسیله کمپانی های فراملیتی هستند، بدون توجه به پرچمی که بر سردرشان می افرازند.

دستکم دو نمونۀ تاریخی وجود دارند که امکان آزمون این ایده را برای ما فراهم می آوردند: چین و هند. در مورد چین در زمان سلسلۀ سونگ در قرن های 11 و 12 میلادی، ما می توانیم مستقیماً ثابت کنیم که تولید سرانۀ سالانۀ سکه های مسی در آن دوره از دورۀ بعدی وای بسا از تمام دوره های قبلی بیشتر بوده است. بنابراین دلیل قابل توجهی برای این استنتاج وجود دارد که در این دوره با ظهور یک جامعۀ "عمیقاً سکه ای شده" مواجه ایم (قابل مقایسه با امپراتوری رم و سپس با جمهوری 7 ایالت متحدۀ هلند).

در این هفتە و در ادامە محکومیت شمار دیگری از رهبران و فعالین تشکل های غیر حکومتی حکم ١٠ سال زندان اضافی برای اسماعیل عبدی توسط یک بیدادگاە ستمگر فقاهتی صادر و توسط آقای حسین تاج وکیل مدافع عبدی بە وی ابلاغ شد. این حکم ظالمانە و ضد انسانی در زمانی صورت می گیرد، کە آقای عبدی در حال گذراندن ٦ ماهە آخر محکومیت ٦ سالە اش به سر می برد. حکم جدید برای آقای عبدی و دیگر رهبران زندانی کارگری عمق کینە و خصومت حکومت و دستگاە قضایی عدالت ستیز و جنایت کارش نسبت بە عدالت خواهان را بر ملا می کند.

بنابراین یک برنامه‌ی دولت برای زنده نگه‌داشتن بورس «فروش اموال عمومی و منابع ملی» است. در حقیقت نهاد دولت، که در واقع نه صاحب، که کلیددار اموال عمومی است، قصد دارد این اموال را بفروشد. طبیعی است که این فروش، یک فاجعه‌ی اقتصادی غیر دموکراتیک خواهد بود. دولت «اموال عمومی» را به «مردم» می‌فروشد. یعنی آنچه که «مال» مردم است را با قیمت‌گذاری‌های بدون نظارت، به خود مردم خواهد فروخت!

هر دو جناح عمدە حکومت بە رغم اختلافات شان در بە فقر و فلاکت کشاندن و سرکوب زحمتکشان و از میان برداشتن حق و حقوق کارگران بە یک اندازە نقش داشتە و دارند. هر دو جناح موافق سرسخت خصوصی سازی هستند و بر سر سرکوب مخالفان خصوصی سازی و جنبش سندیکایی توافق کامل دارند و در عمل آن را نشان دادەاند. بە همین جهت کارگران نبایستی فریب مانورهای آنها را بخورند و بگذارند در جنگ جناح های حکومتی مورد سواستفادە قرار بگیرند

در زندگی تحت سلطه آمریکا ساکنین مستعمرات نوعی "موجود منفعل" و نه عضو تمام حقوق ایالات متحده هستند - با تمام حقوق و مزایای شهروندی که دیگر اتباع آمریکا از آنها بهره مند هستند. نیاز مالی کمپانی های ماهیگیری و تولیدات دریایی همواره در طول تاریخ بر منافع کارگران و شرایط زندگی مردم این جزایر ارجحیت داشته است

در چارچوب تاریخ کار، در اقتصادهای بازار دست به یک تقسیم بندی بزنیم: از یک طرف آن بخش از جمعیت که برای تأمین معاش خود دست به فروش تولیدات اش می زند یا نیروی کارش را می فروشد، و از طرف دیگر آن بخش از نیروی کار که به زور به کار وادار می شود، بی آن که دستمزدی دریافت کند؛ یعنی کار ناآزاد یا بردگی.

قراردادهای موقت کار یکی از مهمترین ابزارهای کارفرمایان برای استثمار نیروی کار هستند. با توجه به روند فزاینده بیکاری ناشی از ساختارهای ناکارآمد اقتصادی، با شیوع ویروس کورونا، معضل دوچندانی برای مشکلات معیشتی و امنیت شغلی کارگران و مزد بگیران افزوده شد. این بحران بهداشتی فرصت مناسبی را برای صاحبان سرمایه در کشور فراهم آورده تا با استفاده از قراردادهای موقت، شرایط دشواری همچون عدم تعهد در برابر مزایای کار و بیمه، دستمزدهای کمتر از میزان قانونی و تسهیل اخراج را به کارگران تحمیل بکنند.

در این هفتە نیز هزاران تن از کارگرانی کە شغل هایشان را از دست دادە اند بە امید پرداخت حقوق بیکاری بە دفاتر ادارات کار روی آوردند. اگر گزارشات مسئولین دولتی صحت داشتە باشد، ٧٠٠ هزار کارگر کە حق بیمە بیکاری شان را تا کنون پرداختەاند، واجد شرایط دریافت بیمە بیکاری هستند. کە البتە هنوز نە حقوقی بە اکثریت آنها دادە نشدە و نە معلوم نیست دولت تصمیم دارد چە مبلغ بە آنها پرداخت کند. گفتە می شود دولت قصد ندارد حقوق بیکاری را مطابق قانون بە آنها بدهد و در نظر دارد نیمی از مبلغی را کە قانون تعیین کردە بە بیکاران واجد شرایط بپردازد.

تلگرامی جمعه ۱۲ اردیبهشت ۱۳۹۹ - روز جهانی کارگر

میهمان برنامه:
صادق کار – مسئول گروه کار کارگری حزب چپ ایران (فدائیان خلق)

باید تصریح کرد که عواقب کرونا به نحوی نامتقارن در میان گروه های مختلف کارگران توزیع شده است. شناخته شده ترین گروه های آسیب پذیر همیشگی در میان کارگران - کارگران زن، کم دستمزد، غیرمتخصص، مهاجران، و کارگران بخش های غیررسمی – در اثر شیوع کرونا نیز بیشترین آسیب را دیده اند. علاوه بر این باید بر آسیب سنگین به کارگران شاغل در صنایع کاربر، که مستلزم حضور پرشمار کارگران در محیط تولید نسبتاً محدود و تماس مکرر آنان با یکدیگر اند، و نیز بر آسیب های سنگین تر به کارگران کشورهای "جنوب" تأکید کرد.

حالا با اضافه شدن یک بیماری با قابلیت واگیر شدید و مرگ و میر بالا به شرایطی که بدون آن هم وضعیت زندگی زنان کارگر، کودکان کار و خانواده های کارگران به شدت شکننده بود، سختی زندگی برای زنان بیشتر شده است. در صورتی که کاری اساسی برای بهبود وضعیت آنها نشود، کفه ترازوی مرگ و زندگی به سرعت و به شکلی کم سابقه به سمت مرگ سنگینی خواهد کرد. شکل انتقال و پخش بیماری کرونای جدید در همه جای دنیا یکسان است

در حالی که نرخ تورم در کشور چهل و دو درصد می باشد، سطح دستمزدها را علی رغم ماده ٤١ قانون کار خودشان، تنها به میزان در٢١ صد افزایش داده و قدرت خرید کارگران را حداقل به میزان ٢٠ درصد کاهش می دهند. دانشجویان با امضای پنجاه هزار نفری سیاست آموزش مجازی حکومتی را بعنوان رفع مسئولیت حکومتی تحریم می نمایند. فعالین مدنی و وکیل های زندانیان سیاسی نیز از امنیت لازم در دفاع از آنها برخوردار نبوده راهی زندان ها میگردند و نرگس محمدی ها، نسرین ستوده ها غیر انسانی ترین شرایط را در زندان ها تحمل مینمایند.

به پاس احترام به پنج جانباخته شیگاگو، «کنگره کارگران سوسیالیست» در پاریس در سال 1889، روز اول ماه مه را به عنوان روز بین المللی کارگر نام نهاد. در سال بعد، این روز برای اولین بار جشن گرفته شد. لوسی، همسر آلبرت مبارزه خود را تا زمان مرگ ادامه داد. پلیس آمریکا لوسی را حتی در سن 88 سالگی بعنوان عنصری خطرناک تر از «هزار شورشی» می دانست. نام لوسی گونزالس به عنوان زنی شجاع در تاریخ مبارزات کارگری آن زمان به چشم می خورد. مسیر زندگی او مملو از مشقت و همراه با شجاعت است.

دولت تا کنون تلاشی برای ایجاد اشتغال در منطقە نکردە است. اگر مردم کار داشتە باشند هیچ وقت حاضر نمی شوند بە شغل خطرناک کولبری روی بیاورند و جان شان را برای بە دست آوردن لقمەای نان بە مخاطرە بیندازند. آنها کار می خواهند، بە جای کشتن شان برایشان کار ایجاد کنید.

به نظر می رسد یک جنبش گسترده اما پراکنده طبقه کارگر در حال نضج گرفتن است. سوسیالیست ها می توانند نقش اصلی را در کمک به پیوندهای بخش های مجزای طبقه کارگر با یکدیگر داشته باشند. این به معنای تقویت این مبارزات کارگری است. نشان دادن ارتباط بین مبارزات مختلف. بیان مطالباتی که به سود همه کارگران است و به افراد شاغل و بیکار به طور یکسان یاری می رساند، و تشکیل سازمان های طبقه کارگر برای همکاری در مورد این خواسته های مشترک، از جمله اقدام های ضروری است.

روز ۱۱ اردیبهشت روز جهانی کارگر است و روز ۲۱ اردیبهشت روز جهانی پرستار. عجیب نیست نزدیک بودن این دو روز چرا که یکی پرچم کار و چرخش اقتصاد و دیگر پرچم سلامت و تندرستی است.
هر دو این روزها به کارگران و پرستاران زحمتکش میهن مبارک باد.

ایده بیمه خدمات درمانی در جریان جنگ جهانی دوم در تمام جهان به جز ایالات متحده گسترش یافت ولی اینجا توسط کارفرمایان بخش خصوصی اجرا شد. این سیستم در سال های اخیر به ابزاری سیاسی بدل شد و موجب رشد بیشتر هزینه های درمانی از دستمزدها گردید و به دنبال آن تعداد بسیاری از اتحادیه ها در مبارزه برای حفظ قراردادهایشان شکست خوردند که نتیجه اش افزایش هزینه های مراقبت های درمانی برای اعضای شان بود.

طبق آمار سازمان بین المللی کار در سال 2019 ، سالانه 2 میلیون 780 هزار کارگر بر اثر حوادث و بیماری های ناشی از کار در جهان فوت کرده اند و 374 میلیون کارگر دچار حوادث شغلی می شوند. در آسیا سالانه از هر صد هزار کارگر حدود 13 درصد دچار حادثه منجر به فوت می شوند. این رقم در اروپا به سه و نیم درصد می رسد. کم توجهی به مقوله ایمنی و حفاظت کار، منجر به افزایش حوادث، آسیب دیدگی را به دنبال دارد. هر گونه حادثه ناشی از کار ولو جزیی موجب درد و رنج و ناراحتی فرد حادثه دیده و اعضای خانواده او می شود.

با نگاهی ماندگار در دیروز
بخوان رفیق
ترانه وسرودی بیاد رفتگان عاشق
نسل در رنج
انسانهای در بند و راست قامت
که با ایستادگی خود
تندیس آزادی و ارزشهای انسانی را استوار داشته اند
و
نیروی کار و زحمت کشور و بسیار دردمندان دیگر
در روز جهانی کارگر.